Eerste Bouwkringloop in Nederland van start in Amersfoort

Om de enorme verspilling van bouwmateriaal en CO2-uitstoot te beperken is een nieuw concept gestart: de Bouwkringloop. Hiermee kunnen bouwmaterialen worden ‘gered’ uit de afvalcontainer bij de aannemer ende sloper, en verkocht aan particulieren die hiermee goedkoop kunnen klussen. Een mooi voorbeeld van een nieuw project in het kader van de circulaire economie.

Er wordt veel gepraat over circulair bouwen en hoogwaardig hergebruik van bouwmateriaal, maar werkende oplossingen lijken nog dun gezaaid. Er kunnen veel grondstoffen en CO2 uitstoot bespaard worden, alleen blijkt dat in het echt nog niet zo eenvoudig. De Bouwkringloop is hiervoor een concrete oplossing. Hier worden alle laatste restpartijen en sloopmaterialen die nu nog in het afval verdwijnen vanuit de professionele bouw ‘gered’  zodat ze kunnen worden verkocht aan particulieren via de kringloopwinkel.

De Bouwkringloop is een initiatief van Bas Slager en Gijsbert Jansen. Bas Slager organiseert sinds 2012 vanuit Repurpose hergebruik in bouwprojecten  nieuwe  methoden.  Gijsbert Jansen is tegelijkertijd vanuit projectontwikkeling aan de slag gegaan met nieuwe concepten voor circulair bouwen, onder andere met de Coöperatie de OMbouw. Zij werken sinds dit jaar intensief samen vanuit en testen voortdurend nieuwe manieren om meer bouwmateriaal te kunnen hergebruiken. Zo werkten zij als proef met Bouwbedrijf Van Bekkum samen om  een grote voorraad kleine partijen goede restmaterialen te verkopen. Bij particulieren bleek daarvoor zeker belangstelling. ‘3 doosjes tegels bijvoorbeeld wilde iemand uit Zeeland kopen voor € 50. De handling van zo’n transactie is echter veel te tijdrovend om financieel haalbaar te maken, en transport helpt ook niet CO2 te beperken’, aldus Bas Slager. Dus ontstond de gedachte dat het ideaal zou zijn om op 1 locatie al die losse restmaterialen   lokaal te verzamelen, zodat kopers die daar kunnen afhalen. In de bouwlogistiek zou je het een hub kunnen noemen, in dit  geval zou een gewone winkel voor particulieren  het  probleem goed oplossen. Daarvoor bleek de samenwerking  met  Kringloopcentrum Amersfoort Leusden een gouden kans. Het Kringloopcentrum zamelt in en verkoopt het in de particuliere markt. Directeur Mieke Bleij had al plannen om iets met bouwmaterialen te doen vanuit de particuliere sector en besloot direct te investeren in extra winkelruimte (500 m2)   en opslag voor de Bouwkringloop nu deze mooie samenwerking  vanuit  de  professionele bouw zich aandiende. De gemeente Amersfoort steunt het initiatief vanuit het   Toekomstfonds.

Slager en Jansen werken het systeem uit waarmee de reststromen kunnen worden ingezameld bij de diverse lokaal actieve bouwbedrijven, bouwlocaties, sloopbedrijven en materiaalhandel. Denk hierbij aan verkeerd bestelde, overgebleven of uit sloop geredde ramen, deuren, kozijnen, scharnieren, tegels, platen, balken, eigenlijk alle handzame bouwproducten die een klusser goed kan gebruiken. Veel van deze producten verdwijnen nu in de afvalcontainer en worden wel gerecycled, maar dan als grondstof. Gijsbert Jansen: ‘Eigenlijk geven alle partners aan dat iedereen het eigenlijk gewoon jammer vindt om goed materiaal weg te gooien, maar dat er nu geen mogelijkheid is om met die laatste kleine restpartijen iets goeds te doen, omdat doorverkoop te tijdrovend dus te duur is’.

Momenteel worden diverse logistieke oplossingen getest. Bouwbedrijven kunnen zelf materialen afgeven bij De Bouwkringloop. Bij grotere partijen materiaal, grote projecten of constante materiaalstromen kunnen deze ook verzameld worden op locatie en opgehaald   door het Kringloopcentrum, die erop is ingesteld om kleine partijen overal in de stad op te halen. Hiervoor wordt met Renewi (o.a. Smink, Van Gansewinkel, Van Vliet) en een aantal bouwbedrijven samengewerkt door op de bouwplaats een speciale ‘Bouwkringloop container’ te plaatsen, waarin de goede bouwproducten worden verzameld. Het Kringloopcentrum haalt vervolgens de verkoopbare materialen regelmatig uit de containers en verkoopt die in de Bouwkringloop winkel. Bij sloopprojecten wordt een Reddingsteam samengesteld vanuit de medewerkers van het kringloopcentrum en een begeleider, die uit een te slopen pand verkoopbare materialen demonteren.

v.l.n.r.: Gijsbert Jansen (De Bouwkringloop), Ruud van Dijk (KCAL), Teun Rook (KCAL), Guus Rammelt (KCAL), Nicoline Lans (KCAL), Mieke Bleij (directeur KCAL), Bas Slager (De Bouwkringloop).

Het Kringloopcentrum in Amersfoort is met 3.000 m2 een van de grootste kringloopwinkels  in Nederland, en biedt ruim 400 begeleide werkplekken voor mensen met afstand tot de arbeidsmarkt, en met Bouwkringloop worden dat er nog meer. Bij milieubrengstation ROVA  is een innamepunt voor bruikbare goederen, tweemaal per dag rijdt een vrachtauto naar de Kringloopwinkel. Daar komen nu ook bouwmaterialen bij.

Het businessmodel is nog niet sluitend, daarvoor loopt nu de testperiode in Amersfoort, waarbij precies wordt bijgehouden welke methoden, producten en welke kosten en opbrengsten er in het echt haalbaar zijn. Samen met de – inmiddels 25 – partners wordt het concept komende maanden verder uitgebouwd, zodat straks ook in andere plaatsen op deze manier veel grondstoffen en CO2 kunnen worden bespaard  en sociale werkplekken  gecreëerd.

Interessant aspect is volgens Dick van Ginkel van Van Wijnen dat de Bouwkringloop een mogelijkheid biedt om concreet iets te doen aan hergebruik. ‘Wij zullen dit zeker inbrengen bij de tenders waar in toenemende mate wordt gevraagd naar circulaire oplossingen en social return’.

De Bouwkringloop kan volgend jaar in meerdere gemeenten volgens een soortgelijke aanpak worden opgestart door het team van de Bouwkringloop, waarin de nieuwe kennis uit Amersfoort direct kan worden benut. In Hilversum is de Hilversum100 Circular Challenge gewonnen, waarmee ook de start wordt gemaakt voor de Hilversumse Bouwkringloop. In  2018 kan in volgende gemeenten op deze manier hergebruik worden georganiseerd.

In Amersfoort is de eerste winkel volgens dit concept: ‘KLUS, de Bouwkringloop’ genaamd, door wethouder M. Tigelaar op 15 december  2017geopend.

< Cirkelstad Amersfoort: uitstekende voedingsbodem voor circulair bouwen | Van autowrak naar toiletrolhouder >