InnovA58: een slimme, circulaire snelweg

Stan Kerkhofs, Rijkswaterstaat

Er komt een derde rijkstrook bij op de A58. En die rijkstrook wordt circulair ingekocht en ­neergelegd. Rijkswaterstaat heeft het project InnovA58 gedoopt. Het gaat om een verbreding van de snelweg tussen de knooppunten Sint-Annabosch en Galder en tussen Eindhoven en Tilburg. Met respectievelijk 28 km en 7 km is dit op zichzelf al een groot infrastructuurproject. Maar Rijkswaterstaat heeft meer ambities en wil met de verbreding in één klap van het stuk asfalt een slimme en duurzame snelweg maken.

Circulaire wegverbreding als ­onderdeel van een serie innovaties

Stan Kerkhofs, innovatiemanager bij Rijkswaterstaat, legt uit hoe de circulaire ambities concreet worden. De doelstellingen zijn afgeleid van de speerpunten van de ­Rijksoverheid: innovatie, duurzame energie, slimme mobiliteit en hergebruik van grondstoffen. Die wil Rijkswaterstaat in samenhang toepassen in een serie projecten, waar InnovA58 er één van is. Wat werkt, kan direct mee het ­volgende project in, “en innovaties die het in het ene project nog niet halen, kunnen we toepassen in het volgende traject,” legt Stan uit.

Voor de verbreding van de snelweg betekent circulariteit “neutraal zijn in de aan- en afvoer van materialen, in realisatie, beheer en onderhoud.” Ingenieursbureau Witteveen+Bos heeft in opdracht van Rijkswaterstaat een wegontwerp gemaakt om dit te realiseren. Hierin benaderen ze de nieuwe rijstrook als een materialenbank, “een mijn van grondstoffen, die in een volgende levenscyclus op hetzelfde niveau gebruikt moeten worden.” 

Ook ontwikkelt Rijkswaterstaat een nieuwe inkoop strategie, waarin ze streven naar nieuwe contractvormen om de levensduur van de snelweg  te verlengen. Zo willen ze licht en ­verzorging als dienst gaan inkopen.

Naar adaptieve knooppunten

Vooral de knooppunten vormen een uitdaging in dit traject. Elk stuk weg wordt in principe aangelegd om zo’n 80 jaar gebruikt te kunnen worden. Zo ook de knooppunten. Maar knooppunten moeten vaak, door het veranderende wegennet, alweer na 10 of 20 jaar aangepast worden. Elke keer kost dat veel geld, energie en grondstoffen. Daarom wil Rijks­waterstaat samen met marktpartijen van InnovA58 een ontwikkel- en demonstratieproject maken voor “adaptieve knooppunten”, die eenvoudiger en zonder gebruik van primaire grondstoffen zijn aan te passen aan een nieuwe situatie.