Circulair financieren: bouwen aan een gezamenlijke circulaire taal voor vastgoed investeren en financieren

Communitybijeenkomst Cirkelstad Zuid-Holland 11 mei

Tijdens de bijeenkomst ‘Ontdek de waarde van circulaire vastgoedfinanciering’ bracht Cirkelstad Zuid-Holland op 11 mei partijen uit de gebouwde omgeving en de financiële sector bij elkaar. In Den Haag, in het Nutshuis, voorheen een spaarbank stond, de vraag: ‘hoe maken we circulaire gebouwen financierbaar én investeerbaar?’ centraal. Met elkaar werkte we verder aan het antwoord, de gezamenlijke taal en nieuwe instrumenten om circulaire bouw te belonen gebaseerd op gevalideerde data uit praktijkvoorbeelden.

Onze transitie naar een circulaire bouw- en vastgoedsector vraagt om meer dan technische innovaties alleen. De financiële sector speelt een cruciale rol in de versnelling. De tools Circulaire restwaarde methodiek, Circulaire waardebepaling en de Circular Real Estate Scorecard maken de waarde van circulariteit in vastgoed inzichtelijk.

“In de gebouwde omgeving is weinig kennis van de financiële sector, en andersom net zo goed,” schetst Bert Krikke, directeur Cirkelstad. “Dat maakt het lastig om circulaire ambities ook daadwerkelijk terug te laten komen in financieringsbeslissingen. Daarom ontwikkelt Cirkelstad tools die circulariteit inzichtelijk vertalen naar  financiële onderbouwing.”

Van ambitie naar meetbare waarde: de Circular Real Estate Scorecard

In het programma Circulair Financieren & Beleggen is de Circular Real Estate Scorecard (CRES) ontwikkeld. Deze methode bouwt voort op de huidige Circular Sector Scorecard. De Circular Real Estate Scorecard is een online tool die circulariteit van gebouwen inzichtelijk en vergelijkbaar maakt. Op basis van de score wordt er een percentage toegerekend is het te benchmarken en te koppelen aan investerings-en financieringsmogelijkheden.

De scorecard heeft vijf thema’s – waaronder milieu-impact, circulair ontwerp, grondstoffenzekerheid en marktcompetitiviteit – en is ontwikkeld met input van zowel bouw- als financiële experts. Van een longlist van zestig onderwerpen zijn er nu zestien indicatoren geselecteerd, toepasbaar op zowel nieuwbouw als bestaande bouw, voor woningen én kantoren. De tool biedt handvatten voor het strategische gesprek met financierders en investeerders of als onderbouwing voor financiële producten met een rentekorting voor circulaire gebouwen.

“Het is nu nog geen ‘hapklaar’ product,” benadrukt Bert Krikke. “We creëren nu een feedbackloop op basis van gebruikers ervaringen. Het doel is een gezamenlijke taal te ontwikkelen met meer financieringsvoordelen voor circulariteit.”

Praktijkervaring: leren van echte gebouwen

De tool is inmiddels getest op negen gebouwen, waaronder het houten woongebouw SAWA in Rotterdam, De Hallen in Amsterdam en diverse gemeentelijke projecten. Deze praktijktoets laat zien waar gebouwen goed scoren en waar nog kansen liggen.

Jeroen van Muiswinkel: “Je kunt de scorecard gebruiken als portfolio-benchmark. Wat kan ik per gebouw leren, en hoe kan ik die kennis benutten bij volgende investeringen?”

Voor investeerders biedt de tool bovendien een mogelijk selectiemiddel. Er lopen gesprekken met banken om de scorecard te koppelen aan financieringsaanvragen, bijvoorbeeld in de vorm van rentekorting bij hoge circulaire prestaties.

Financiële prikkels en nieuwe businesscases

Er zijn nu al financiële instrumenten voor verduurzaming, zoals MIA/VAMIL, sustainability linked loans en mogelijke kortingen voor circulaire projecten. Ook wordt er gewerkt aan een model waarin projecten met een Breeam ‘excellent’ score in aanmerking komen voor extra financieringsvoordeel. Dit is niet genoeg voor een omslag. Een voorbeeld uit de groep: “Als huurder geven we aan dat we meer willen betalen voor een circulair gebouw, maar dat geeft geen resultaat in de praktijk”. De uitdaging ligt volgens deelnemers in het eerlijk verdelen van kosten en baten over de keten. Ook overheden kunnen scherper sturen, op duurzame gebouwen voor hen. In de beoordeling vooraf zijn de lagere gebruik en onderhoudskosten mee te nemen. Dat levert uiteindelijk ook een betere vastgoedwaarde op.

Gemeentelijk vastgoed en circulaire restwaarde

Een mooi bruggetje naar het thema: circulaire restwaardebepaling van gemeentelijk vastgoed. Door niet af te schrijven tot nul, maar rekening te houden met hergebruikwaarde, ontstaat financiële ruimte voor circulaire ontwerpkeuzes – zonder extra druk op de gemeentelijke begroting.

Voorbeelden uit Leeuwarden, Heerenveen en Leiden laten zien dat dit in de praktijk al kan en werkt. Cruciaal daarbij is het stellen van duidelijke voorwaarden, zoals eisen aan losmaakbaarheid, materiaalgebruik en CO₂-uitstoot, in lijn met Het Nieuwe Normaal.

Dezelfde taal om samen te leren

Met deelnemers vanuit de hele keten, banken, investeerders, ontwikkelaars, bouwers en overheden bleek een goed gesprek mogelijk want we hebben elkaar nodig om tot circulaire financiering te komen.

De komende periode wordt de Circular Real Estate Scorecard verder gevalideerd en doorontwikkeld. In het najaar volgt benchmarking, en op 22 juni gaat de Circular Real Estate Scorecard online. Daarmee zet Cirkelstad opnieuw een stap in het verbinden van werelden – met als doel: circulaire ambities omzetten in haalbare en financierbare praktijk.

Jeroen Muiswinkel: “Banken spreken de taal van risico, kasstromen en levensduur, met Circular Real Estate Scorecard kun je circulariteit vertalen naar die taal.”

Niels Andela (ROM Utrecht Regio): “Circulariteit financiering is hoog nodig. Eindwaarde van een gebouw kan hoger zijn dan de start waarde van de elementen door goed ontwerp van oa. Losmaakbaarheid een van de toegevoegde waardes in circulariteit.”

De financiële circulaire waarde van jouw project – Aan de slag

Wil je de financiële waarde weten van jouw project? Dat kan! Geef je op en pitch je project op onze vervolgbijeenkomst in oktober. Participeer en leer in de pilot, we helpen  je om je project door de Circular Real Estate Scorecard te halen en de extra circulaire waarden te speficeren en onderbouwen! Geef je hierop: Pitch jouw project

De Circular Real Estate Scorecard wordt 22 juni op de partner dag gelanceerd op het de Cirkelstad Partnerdag 2026: Met data naar Daadkracht. Ben je partner: meld je aan

Rapportages voor restwaarde bepaling

Rapportage Circulaire restwaarde methodiek PDFOpent in een nieuwe tab: Whitepaper Circulaire waardebepaling PDFOpent in een nieuwe tab:

 

Wil je alvast oefenen met de Circular Real Estate Scorecard? Dat kan hier:

Start met de Circular Real Estate ScorecardOpent in een nieuwe tab:

Contact

Wil je keer deelnemen aan een sessie van Cirkelstad Zuid-Holland of meer weten over het partnerschap van Cirkelstad? Neem dan contact op met Sandra Nap en Lopa Grim via zuidholland@cirkelstad.nl.