Circulair slopen is niet duurder

Onderzoeksrapport Meijs Ingenieursbureau

‘Circulair slopen is niet duur en kan zelfs financieel voordeliger zijn dan traditionele sloop.’ Dat is de opvallende conclusie uit het rapport van Meijs Ingenieursbureau. De onderzoekers analyseerden 19 circulaire sloopprojecten binnen de Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen en zagen een duidelijk patroon dat perspectief biedt voor de toekomst.

Noord-Holland Noord en de Metropoolregio Amsterdam werken al enkele jaren samen om circulair bouwen en slopen te versnellen. In 2023 startte de Circulaire Deal, voor hoogwaardig hergebruik van materialen. Inmiddels hebben 93 partijen zich bij deze deal aangesloten en zijn er 31 circulaire sloopprojecten afgerond. Daarnaast staan er nog eens ruim 75 nieuwe projecten op de planning. Daarmee komt ongeveer 20% van alle circulaire sloop in Nederland voort uit deze deal.

Meijs Ingenieursbureau onderzocht 19 van deze projecten en vergeleek ze met traditionele sloop. De uitkomst is verrassend. Sommige projecten vielen iets duurder uit, maar anderen waren aanzienlijk goedkoper. Gemiddeld waren de circulaire sloopprojecten zo’n 5% goedkoper dan traditionele projecten.

Vier onderzoekslijnen

De onderzoekers keken hierbij naar vier vormen van waardecreatie. Allereerst kwam de directe waarde binnen het project aan bod. Door materialen te hergebruiken heeft de bouw minder stortkosten, lagere inkoopkosten en extra opbrengsten uit materialen die opnieuw de keten in gaan.

Daarnaast onderzocht de Meijs de maatschappelijke waarde. Daaruit bleek dat CO₂‑uitstoot en vervuiling vaker worden meegenomen in het kostenplaatje, bijvoorbeeld via MKI‑scores of aanbestedingen waarin CO₂‑reductie punten oplevert. Omdat circulair slopen beter scoort op deze punten is dit met de huidige regelgeving ook steeds voordeliger geworden.

De derde en vierde onderzoekslijn richtten zich beiden op de financiering. Steeds meer financiers bieden rentevoordelen voor projecten én bedrijven die aantoonbaar CO₂ besparen. Circulair slopen draagt daar direct aan bij, waardoor de financiering ook flink gunstiger kan uitvallen.

Succesvol voorbeeld

Noord-Holland heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een circulaire hotspot en aanjager van circulaire sloopprojecten. Ook zijn er meer dan zestig circulaire bouwmateriaalketens in kaart gebracht. Het nieuwe dashboard voor circulaire bouwmaterialen maakt die stromen inzichtelijk zodat gemeenten, corporaties en ondernemers makkelijker circulaire keuzes kunnen maken.

Zuid-Nederland neemt een voorbeeld aan dit succes. Zo verkennen de provincies Zeeland, Noord-Brabant en Limburg samen een Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen voor Zuid-Nederland.

Ontwikkelruimte

Hoewel de regio al veel bereikt heeft, is er nog ontwikkelruimte. Meijs Ingenieursbureau adviseert om een kleine werkgroep te vormen die zich richt op vier nieuwe thema’s: het verder stimuleren van hergebruik, het belang van materiaalinventarisaties, het technisch testen van materialen vóór de sloop en het ontwikkelen van een aanbestedingsmodel dat circulaire waarde uitvraagt. Deze stappen zijn volgens het bureau essentieel om de circulaire sloopketen te monitoren en nog verder aan te jagen.

Het onderzoek ‘Circulair slopen is niet duurder’ bewijst dat circulair slopen wel haalbaar, toekomstbestendig én betaalbaar is. De Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen laat zien dat een goed georganiseerd netwerk en een duidelijke visie kunnen leiden tot een praktische en voordelige circulaire sloopketen. Een keten die klaar is om de nieuwe standaard te worden.